4.jpg
Hier, op deze speciale website zult u veel historische feiten kunnen lezen. We doen dat in columnvorm in een vijftal korte afleveringen. We doorlopen deze geschiedenis aan de hand van de vijf kenmerken van onze Vrije Evangelische Gemeente.
Deze kenmerken zijn:
1. persoonlijk geloof
2. zendingsgemeente zijn
3. vrije zelfstandige gemeente
4. belijdende gemeente
5. oecumenisch contact.

De geschiedenis - De gemeente als zendingsgemeente.

In januari zijn we begonnen met een terugblik op het 175-jarig bestaan van onze gemeente aan de hand van de 5 kenmerken van het Vrije Evangelisch gemeente zijn. In de eerste aflevering vond de terugblik plaats aan de hand van het thema “persoonlijk geloof”. Dit keer doen we dat aan de hand van het kenmerk “zendingsgemeente”.

Kerk in de 19e eeuw
De kerk in Nederland was een ingeslapen en moraliserende kerk geworden. De kerk was verworden tot een instituut, een doel op zich, met veel randzaken die belangrijk waren geworden. Dat was voor veel mensen in de tijd van de afscheiding een aanleiding om zich tegen die kerk te keren. Immers: Niet de leer staat centraal. Maar de Levende Heer!

Opdracht
Want toen Jezus op aarde was en mensen Hem volgden, gaf Hij ze kort voor zijn vertrek een duidelijke opdracht: “Ga dus heen en maak alle volken tot mijn leerlingen, door hen te dopen in de naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest”. (Matth. 28:19). De gemeente is dus geen “doel in zichzelf”, maar zij heeft een missie te vervullen! Ze is voluit “zendingsgemeente”.

Gehoor geven aan die roep
Medio 19e eeuw zijn het de erbarmelijke omstandigheden, groeiende werkloosheid en toenemende inflatie die veel mensen naar Amerika laten vertrekken. De verhalen om overzee een nieuw bestaan op te bouwen klonken aanlokkelijk. Dit kreeg ook invloed op de afgescheidenen, want er bestond nog steeds het verlangen om God in alle vrijheid te kunnen dienen. Dat, in combinatie met de zendingsdrang, doet verschillende afgescheiden predikanten vertrekken. Zo ook ds. A.C. van Raalte, zwager van ds. Brummelkamp. Vanuit Heerde vertrekken ook verschillende mensen naar Amerika.

Anthony Brummelkamp en andere evangelische voormannen
De jonge, enthousiaste evangelieverkondiger Brummelkamp, had in die dagen grote invloed op het geestelijk leven. De mensen kwamen naar hem toe om te luisteren naar de verkondiging van het evangelie. Zijn hart lag bij die verkondiging. Hij trok veel rond en leidde predikanten op. Een andere voorman uit de Vrije evangelische gemeenten uit die tijd die ook actief was op het terrein van de kerk als “Zendingskerk” was ds. Witteveen uit Ermelo. Hij leidde evangelisten / zendelingen op en zond ze het hele land door en naar het buitenland. Leerlingen uit de opleidingsschool van ds. Witteveen kwamen regelmatig in de kerkdiensten in Heerde na het overlijden van ds. Teunis. De gemeente in Heerde was door omstandigheden behoorlijk geïsoleerd komen te staan en het zijn met name deze leerlingen die ervoor ijveren dat er een landelijk verband zou komen tussen de verschillende Vrije Gemeenten. Op 14 en 15 september 1881 wordt de Bond van Vrije Christelijke Grmeenten in Nederland opgericht in Franeker, al treedt Heerde (en enkele andere gemeenten) nog niet toe.

Zendingsopdracht in de Beginselen
In de door de Bond opgestelde beginselen uit 1881 komt de zendingsopdracht ook duidelijk naar voren. Wij lezen daar ondermeer: het doel van onze gemeenten is het best uit te drukken met de naam Zendingsgemeenten. Werkterrein van de gemeenten gaat verder dan de plaats waar ze bijeen komen, want “de akker is de wereld”.

Zaaien in onrijpe bodem
In 1892 wordt ds. Meijer benoemd: een gewezen zendingspredikant / hulp-prediker in indië. Ds. Hermannus Meijer is zeer zendingsgeoriënteerd. Meermalen noemt hij in de kerkenraadsvergaderingen de evangelisatiegemeente Filippus in Nijverdal als voorbeeld. De jeugdvereniging en de muziekvereniging krijgen de naam ‘Het vischnet” (evenals in Nijverdal) en de zendingsvereniging uit Heerde zal zelfs de gemeente Nijverdal financieel steunen bij de uitzending van zendelingen. Maar ds. Meijer was zijn tijd zover vooruit, dat hij zaaide in onrijpe grond. Zijn vooruitstrevende ideeen, zoals o.a. stemrecht voor vrouwen in de ledenvergadering (december 1909) leiden er uiteindelijk toe dat er een verwijdering ontstaat tussen de voorganger enerzijds en kerkenraad en gemeente anderzijds. De bloeiende gemeente met zendingsmissie krimpt tot er uiteindelijk in 1934 nog 20 leden over zijn.

Verspenen en stekken
Gelukkig verdubbelt het ledental in de oorlogsjaren weer en is men in de na-oorlogse jaren al weer zoekende naar een nieuwe vorm van evangelisatiewerk. Er worden openlucht samenkomsten in Hoornerveen en Horsthoekerveld georganiseerd, waarbij met behulp van een klein kofferorgeltje liederen worden gezongen en een korte evangelisatie-boodschap aan de omwonenden wordt gebracht.

Zendingsgemeente in het heden
Ook vandaag de dag stelt de Vrije Evangelische Gemeente zich ten doel om zichtbaar en onder de mensen te zijn. Daarbij ligt de nadruk op ‘laagdrempelig’ en ‘voor iedereen toegankelijk’. Hiervoor worden allerlei activiteiten ontwikkeld en ondersteund, zoals: de kerstherberg en de kerststal. Daarnaast wordt steun gegeven aan de piloten van MAF en de evangelisten die werkzaam zijn in overzeese gebieden. Binnen de gemeente is de kartrekker op dit gebied de Werkgroep voor Zending en Diaconaat (WZD).

Zending heeft vele gezichten
Maar naast het evangelisatiewerk naar buiten toe, moet in een groeiende gemeente ook steeds meer aandacht geschonken worden aan het onderrichten van ‘de eigen mensen’ en de geestelijke groei van de gemeente. Vanuit het persoonlijk geloof, de reden dat men zich bij een gemeente aansluit, moet de roep worden gehoord om mee te werken aan het doel een ‘zendingsgemeente te zijn’. Dat kan door middel van giften, of door een taak te vervullen. Maar vooral ook door je ervan bewust te zijn dat je deel uitmaakt van een zendingsgemeente, 24 uur per dag, 7 dagen in de week!

eerder verschenen artikelen:


De geschiedenis - De gemeente als belijdende gemeente
De geschiedenis - De gemeente als zendingsgemeente.
De geschiedenis - Het persoonlijk geloof